Bisabolol: het zoete, bloemige terpeen van kamille, ook in cannabis

Deze keer duiken we in de wereld van bisabolol, een terpeen in cannabis dat onze zintuigen betovert met zijn milde, zoete en bloemige aroma. Het wordt vaak met kamille in verband gebracht, omdat het het hoofdbestanddeel van de etherische olie van kamille is. We nodigen je uit om in dit artikel deze aromatische toets van CBD-toppen te ontdekken, en het aroma, de effecten en de eigenschappen van bisabolol in cannabis van dichtbij te leren kennen.
Bisabolol: wat is het en welk effect heeft dit terpeen in cannabis?
Inleiding tot het terpeen bisabolol en zijn aroma
Een hectische werkdag liep ten einde. Het was al diep in de nacht, de bank riep om gezelschap en de zin om te eten was ver te zoeken. Met een maag die tegelijk samengeknepen en van streek was, en een vermoeid hoofd, drong een kopje thee zich op om plaats te maken voor rust. Een kamillethee. Vandaag wel, alsjeblieft!
De rust kwam zelfs al voordat de thee gedronken was, uit dat dampende kopje dat een warme, zoetige geur verspreidde. De damp van de thee vulde de kamer en doordrenkte de lucht met zijn rustgevende aroma. Kon je zo gemakkelijk een punt zetten achter de stress van de dag? Zo eenvoudig, ja, maar ook zo complex. Het geheim achter de rust en het bedwelmende aroma van kamille schuilt in bisabolol, het terpeen met ontspannende eigenschappen waar dit artikel over gaat.
Wat is bisabolol?
Bisabolol, of alfa-bisabolol, is een terpeen, een organische stof die we niet zien, maar wel ruiken. Onzichtbaar voor het oog geeft het aroma en smaak aan bepaalde planten, waaronder cannabis. En net als de andere terpenen is het niet alleen verantwoordelijk voor het aroma van bepaalde soorten, maar ook een actieve verbinding die op zichzelf voordelen heeft, en die bovendien positieve effecten geeft in combinatie met andere terpenen en cannabinoïden.
Bisabolol heeft een kenmerkend, mild en zoet bloemig aroma, vaak vergeleken met kamille en honing.
De functie van bisabolol in planten is die van verdediging, een soort “chemisch wapen” tegen plagen of belagers. In cannabis is het niet een van de meest voorkomende terpenen, maar draagt het als ondertoon bij aan het geur- en smaakprofiel van de soorten, met zoete, bloemige tonen.
Het valt onder meer op door zijn wondhelende werking op de huid en zijn ontstekingsremmende en antimicrobiële eigenschappen. Daarom wordt dit terpeen veel gebruikt in de cosmetica-industrie, en dan niet alleen op natuurlijke wijze uit planten gewonnen, maar ook in synthetische vorm.
Scheikunde
Bisabolol, α-bisabolol of levomenol behoort tot de familie van de sesquiterpenen. Sesquiterpenen zijn terpenen die bestaan uit drie isopreeneenheden van elk 5 koolstofatomen, en α-bisabolol bevat daarnaast een alcoholgroep in zijn structuur. Door zijn samenstelling van 15 koolstofatomen is het een stevig en zwaar terpeen.
Daardoor breekt het minder snel af dan een monoterpeen zoals limoneen of myrceen (lichter en kwetsbaarder). Omdat bisabolol zwaarder is dan andere, lichtere terpenen, is het subtieler voor de neus: het is minder vluchtig dan een monoterpeen, en om het aroma te herkennen moet je goed ruiken.
Aroma
Bisabolol geeft een zoetig aroma met een bloemig profiel af. Het is een zachte, behaaglijke geur, zonder storende ondertonen. Een gelijkmatige geur zonder bittere of pikante verrassingen. De eenvoudigste manier om de kenmerken van dit sesquiterpeen te ontcijferen is te denken aan een dampend kopje kamillethee. Ruik je een zoet aroma? Met een droog, bloemig accent? En zit er in die omhullende geur niet iets wat je doet denken aan honing? Die organoleptische kenmerken van kamillethee zijn het gevolg van bisabolol.

Waar komt bisabolol voor?
Bisabolol is een terpeen dat voorkomt in verschillende planten en bomen van heel uiteenlopende soorten. Van de planten die bisabolol aanmaken, is kamille (Matricaria chamomilla) de bekendste: de etherische olie ervan bevat ongeveer 40% alfa-bisabolol.
Het komt ook voor in minder bekende planten, zoals de candeiaboom (Vanillosmopsis erythropappa), de struik Myoporum crassifolium, de zwarte laurier (Nectandra megapotamica), *Laserpitium zernyi *en *Plinia cerrocampanensis *(1).
Bisabolol komt ook voor in cannabis. Om precies te zijn wordt het aangemaakt in piepkleine structuren die trichomen heten.
Cannabissoorten met veel bisabolol
Zelden komen we een cannabissoort tegen die naar kamille ruikt. Of niet? Het zou moeilijk zijn om een cannabisplant te vinden die het aroma van Matricaria chamomilla nabootst, omdat bisabolol meestal niet het overheersende terpeen van een soort is. In cannabis vinden we dit sesquiterpeen in lage concentraties, die zich vertalen in achtergrondnoten.
Als we in toppen een zoete, bloemige geur waarnemen, komt dat waarschijnlijk door bisabolol. Maar het blijft altijd bij nuances. Al gaat de *breeding *van cannabis zo snel en richt die zich zo sterk op de terpeenprofielen van de soorten, dat het een kwestie van tijd is voordat we kamille herkennen in een toekomstige hybride.
CBD-wiet met veel bisabolol
De CBD-soorten van Cannactiva met de meeste bisabolol zijn:
Wietsoorten met veel bisabolol: de verrijkende nuance van legendarische Noord-Amerikaanse genetica
Een soort met aanzienlijke hoeveelheden bisabolol is de Noord-Amerikaanse Headband. Deze indica-dominante hybride, ontstaan uit de kruising van OG Kush en Sour Diesel, is een zeer geliefde genetica onder liefhebbers van de “benzineachtige” aroma's van Kush.
Hoeveel *connaisseurs *zijn niet op zoek naar die zo sterke geur, eerst kruidachtig, daarna met citrustonen en aan het eind naar benzine, die door de jaren heen zoveel trouwe volgelingen heeft gewonnen. Bij Headband wordt die geur verzacht door de bloemige, zoete tonen die typisch zijn voor bisabolol.
Iets vergelijkbaars gebeurt bij Master Kush, OG Shark of Pink Kush, en uiteraard bij de voorloper van al deze soorten: OG Kush. Al deze soorten produceren dit sesquiterpeen in concentraties boven 0,12%.
Dat lijkt misschien een verwaarloosbaar percentage, maar als je bedenkt dat een terpeenrijke cannabissoort in totaal tussen 2 en 4% terpenen bevat, begrijp je dat 0,12% geen enorme hoeveelheid is, maar wel een significante.
Welk effect heeft bisabolol in cannabis?
Het bisabolol dat cannabis aanmaakt, heeft dezelfde effecten als wanneer het terpeen door kamille of andere planten wordt aangemaakt. Alleen kan alfa-bisabolol uit wiet of hennep de effecten van de andere werkzame stoffen van de plant (de overige terpenen en cannabinoïden) versterken, dankzij het entourage-effect van cannabis.

Nu scheikundige Raphael Mechoulam wetenschappelijk heeft aangetoond dat cannabinoïden en terpenen synergetisch op elkaar inwerken, kunnen we afleiden dat bisabolol de reactie van ons endocannabinoïdesysteem op de werkzame stoffen van cannabis zal verbeteren.
Er zijn echter nog geen wetenschappelijke studies die aangeven welke terpenen en welke cannabinoïden bisabolol kan versterken. Maar één ding is duidelijk: bisabolol verrijkt je ervaring met cannabis.
Want één enkele stof biedt minder voordelen dan een soort met al haar werkzame stoffen samen. We parafraseren de titel van de studie The Case for the Entourage Effect and Conventional Breeding of Clinical Cannabis: No “Strain,” No Gain van arts, neuroloog en onderzoeker in de psychofarmacologie Ethan Russo, om te benadrukken dat de effecten van een bepaald chemotype cannabis versterkt worden wanneer het met al zijn verschillende stoffen wordt gebruikt.
Eigenschappen en voordelen van bisabolol
Bisabolol is een sesquiterpeen met anticarcinogene, neuroprotectieve, cardioprotectieve en antimicrobiële eigenschappen (1). Bovendien is het door zijn ontstekingsremmende en wondhelende eigenschappen een zeer gangbare stof in talloze cosmeticaproducten (typ bisabolol maar eens in Google en je ziet hoe “romig” de zoekresultaten zijn).
Het is zo'n gangbaar element in populaire sectoren als cosmetica en parfumerie omdat het een ingrediënt is dat volledig gereguleerd is voor menselijk gebruik. Sterker nog: al voordat het als zodanig werd gecatalogiseerd, vermeldde de wetenschappelijke literatuur dat bisabolol een terpeen is dat al jaren in de traditionele geneeskunde wordt gebruikt, al werd de actieve stof in dat geval niet uit cannabis gewonnen, maar uit kamille.
Voor de huid
Bisabolol zit in tal van crèmes, zowel farmaceutische als cosmetische, vanwege zijn vermogen om huidontstekingen te verminderen, en omdat het een mogelijk effectief middel is bij problemen als dermatitis, melasma (pigmentvlekken op de huid) en eczeem.
De ontstekingsremmende werking van bisabolol op de huid komt door zijn vermogen om de aanmaak van cytokinen te verminderen (eiwitten van het immuunsysteem die ontstekingen in de huid veroorzaken), zoals in verschillende studies is beschreven (2).
Daarnaast is ook aangetoond dat bisabolol voordelen heeft bij de behandeling van donkere vlekken of hyperpigmentatie van de huid, namelijk bij melasma: die verstoring van de huidpigmentatie waarbij blootstelling aan de zon vlekken op de huid veroorzaakt als gevolg van ontstekingsaandoeningen van de huid. In deze klinische studie (3) werd een crème met alfa-bisabolol aangebracht bij 28 vrouwen met dit probleem, en na 8 weken waren bij de meesten van hen de vlekken op de huid aanzienlijk lichter geworden.
De voordelen van bisabolol in combinatie met andere werkzame stoffen, zoals glycyrrhetinezuur of zink (afhankelijk van de formulering van de crème die in de studie werd gebruikt), werden ook vastgesteld in een klinische studie waarin een verbetering van huidirritaties bij kinderen met atopische dermatitis werd aangetoond (4).
Bij pijn
Een andere onderzochte eigenschap van bisabolol is zijn kalmerende werking, die zowel bij huidaandoeningen als bij maag-darmklachten wordt benut. Wie heeft er nog nooit kamillethee gedronken tegen buikpijn?
Dat komt door de pijnstillende eigenschappen van bisabolol en zijn vermogen om de pijnwaarneming te verminderen (antinociceptie). In voorlopige studies naar chronische pijn bleek α-bisabolol pijnsensitisatie te verminderen en pijn te verlichten. Bovendien is waargenomen dat het positieve effecten zou kunnen hebben op het verminderen van ontstekingen die samenhangen met chronische pijn (1).
Dit alles wijst op het potentieel van bisabolol als waardevol bestanddeel van producten die pijn door uiteenlopende oorzaken verlichten, en misschien zien we het steeds vaker terug in crèmes tegen pijn.
Andere eigenschappen van bisabolol
Bisabolol wordt ook onderzocht vanwege zijn potentieel als neuroprotectief middel bij neurodegeneratieve ziekten, een terrein dat ook vandaag de dag nog een grote uitdaging is voor de wetenschap. Zijn antioxiderende, anti-aggregerende en anti-apoptotische eigenschappen zouden kunnen helpen de neuronale integriteit en functie te behouden.
Daarnaast zijn de ontstekingsremmende en antioxiderende eigenschappen ervan waargenomen, die mogelijk nuttig zijn bij een grote verscheidenheid aan aandoeningen. En uiteraard zijn ook de maagbeschermende eigenschappen, die nauw samenhangen met het traditionele gebruik van kamille, in enkele studies aangetoond.
Er wordt echter nog onderzoek gedaan om alle werkingsmechanismen van α-bisabolol te begrijpen.
Tot zover dit bezoek aan een van de organoleptische tempels van cannabis. Zoals gewoonlijk klinkt de naam bisabolol misschien onbekend, maar je ziet dat het heel aanwezig is in ons dagelijks leven. We nodigen je uit om het te ervaren in onze cannabissoorten!
Bronnen
- Eddin LB, Jha NK, Goyal SN, Agrawal YO, Subramanya SB, Bastaki SMA, Ojha S. Health Benefits, Pharmacological Effects, Molecular Mechanisms, and Therapeutic Potential of α-Bisabolol. Nutrients. 2022 Mar 25;14(7):1370. doi: 10.3390/nu14071370. PMID: 35405982; PMCID: PMC9002489.
- Maurya AK, Singh M, Dubey V, Srivastava S, Luqman S, Bawankule DU. α-(-)-bisabolol reduces pro-inflammatory cytokine production and ameliorates skin inflammation. Curr Pharm Biotechnol. 2014;15(2):173-81. doi: 10.2174/1389201015666140528152946. PMID: 24894548.
- Lee J, Jun H, Jung E, Ha J, Park D. Whitening effect of alpha-bisabolol in Asian women subjects. Int J Cosmet Sci. 2010 Aug;32(4):299-303. doi: 10.1111/j.1468-2494.2010.00560.x. PMID: 20642768.
- Licari A, Ruffinazzi G, DE Filippo M, Castagnoli R, Marseglia A, Agostinis F, Puviani M, Milani M, Marseglia GL. A starch, glycyrretinic, zinc oxide and bisabolol based cream in the treatment of chronic mild-to-moderate atopic dermatitis in children: a three-center, assessor blinded trial. Minerva Pediatr. 2017 Dec;69(6):470-475. doi: 10.23736/S0026-4946.17.05015-0. PMID: 29181960.



