Zdjęcie na okładce: Cannafest w Pradze 2022, autorstwa magazin-konopi.cz.
W oczach społeczności międzynarodowej Czechy zawsze uchodziły za kraj bardzo liberalny pod względem przepisów o konopiach i konopiach przemysłowych. Niedawne zmiany legislacyjne – takie jak zezwolenie na eksport medycznej marihuany i podwyższenie limitów THC do 1% – umacniają ten status. Jednak zwykle nic nie jest takie, jak się wydaje, i jest wiele kwestii do rozwiązania, by stworzyć prężny, sprawiedliwy i satysfakcjonujący rynek konopny, z regulacjami korzystnymi zarówno dla jednostek, jak i dla całego społeczeństwa.
Dlaczego Czechy postrzega się jako jeden z najbardziej liberalnych narodów Europy i świata w podejściu do konopi? Jakie istotne zmiany zaszły w tym małym kraju liczącym 10 milionów mieszkańców i czego jeszcze reszta Europy może oczekiwać od Czechów w nadchodzących miesiącach i latach?
Trochę historii konopi w Czechach
W 2010 roku w Czechach zdekryminalizowano niewielkie ilości konopi na użytek własny, co oznaczało, że osoby mające przy sobie do 10 gramów suszu lub uprawiające w domu mniej niż 5 roślin otrzymywały jedynie grzywny i wykroczenia, bez procesów i kar więzienia. Jednak policja i sędziowie postanowili nieco nagiąć wolę ustawodawców i zaczęli ścigać wszystkich, którzy uprawiali jakikolwiek rodzaj konopi, o ile ci uprawiający ścinali roślinę i rozpoczynali proces suszenia.
Argumentem sił porządkowych było to, że gdy zbierasz konopie (nawet jeśli to mała gałązka ważąca 2 gramy), tak naprawdę nie uprawiasz już konopi, tylko produkujesz marihuanę. A wtedy to już nie wykroczenie, lecz przestępstwo. Mimo to podejście to można było uznać za jedno z najbardziej liberalnych w porównaniu z innymi krajami na świecie dwanaście lat temu.
System medycznej marihuany i jego wady
Kolejny przełomowy moment nastąpił w 2013 roku, kiedy Czechy zalegalizowały, jako jeden z pierwszych krajów Unii Europejskiej, medyczne zastosowanie konopi. Mówi się, że Czesi byli pierwsi na świecie, którzy zapisali to w swoim zbiorze praw w drodze procesu legislacyjnego. Niestety wola ustawodawców została – znów – sparaliżowana, tym razem nie przez egzekwowanie prawa, ale przez biurokrację i nadmierną regulację ze strony organów państwowych.
W ten sposób system przez wiele lat nie działał prawidłowo. Brak szczepów lub odmian roślin konopi, brak lekarzy, liczne problemy administracyjne, brak edukacji, wysokie ceny… wszystko to sprawiło, że minęło około sześciu lat, zanim liczba zarejestrowanych pacjentów i gramów konopi zaczęła znacząco rosnąć. Stało się tak głównie dzięki wprowadzeniu w 2020 roku systemu refundacji, w którym 90 procent średniej miesięcznej ilości 30 przepisanych gramów jest pokryte przez ubezpieczenie zdrowotne.
W styczniu 2022 roku prawo znów zmieniono, tym razem tak, że dopuszcza nieograniczoną liczbę krajowych plantatorów (przez osiem lat tylko jedna czeska firma mogła uprawiać medyczną marihuanę w Czechach, ponieważ prawo nie pozwalało na więcej – reszta medycznej marihuany była importowana z Kanady), a także eksport medycznej marihuany za granicę (co również było zabronione). Teraz są już firmy należące do zamożnych inwestorów, które budują najnowocześniejsze obiekty z zamiarem uprawy medycznej marihuany najwyższej jakości w Czechach, by zaopatrywać resztę Europy.
Od 0,3 do 1 procenta THC
Jeśli chodzi o odmiany konopi bogate w CBD, Czesi również byli tu pierwsi, ponieważ dozwolony limit THC wynosi w tym kraju od dziesięcioleci 0,3 % (w przeciwieństwie do Unii Europejskiej, która podniosła limit z 0,2 do 0,3 dopiero w tym samym roku, 2022). A od tego stycznia Czechy stały się pierwszym krajem UE (i drugim po Szwajcarii w całej Europie), który podniósł poziom THC we wszystkich konopiach do 1 %.
Ta zmiana już przyciąga inwestorów – plantatorów, ekstraktorów, hurtowników – którzy widzą zaletę uprawy odmian konopi z zawartością do 1% THC w porównaniu ze szczepami z zaledwie 0,3%, na które pozwalają pozostałe kraje UE. Oznacza to, że Twoje rośliny mogą mieć więcej CBD i bogatszy profil terpenów, a jednocześnie nie musisz się bać, że skończysz w sądzie tylko dlatego, że Twoje rośliny miały 0,6% THC. To samo dotyczy ekstrakcji, w których firmy nie potrzebują już certyfikatów pozwalających im obchodzić się ze środkami odurzającymi, o ile nie przekraczają 1 % THC.
Sytuacja CBD w Czechach
To, co wciąż znajduje się w pewnego rodzaju szarej strefie, to sektor CBD, ponieważ oficjalnie większość marek sprzedaje swoje olejki itp. wyłącznie jako produkty do dalszego przetwarzania, nie do spożycia, aby uniknąć ewentualnych pytań ze strony organów żywnościowych i sanitarnych w związku z nową rejestracją żywności lub badaniami toksyczności i metali ciężkich. Rynek suszu konopnego i olejków CBD jest dość szeroki, ale brak regulacji i jasności sprawia, że obok dobrych i wiarygodnych firm jest też wielu podejrzanych przedsiębiorców, którzy ograniczają się do sprzedaży izolatów CBD o nieznanym pochodzeniu, z nieprecyzyjnymi informacjami o zawartości, mylącymi i fałszywymi deklaracjami zdrowotnymi i prawdopodobnymi pozostałościami szkodliwych substancji.
Jeszcze gorsze jest to, że czeski rynek został niedawno zalany tzw. HHC, które ma łagodne działanie psychoaktywne podobne do THC. Ale w przeciwieństwie do THC, HHC nie jest w Czechach na razie w żaden sposób regulowane, choć nikt tak naprawdę nie wie, jakie mogą być długoterminowe skutki, i znów nie ma zabezpieczeń dotyczących zawartości i pozostałości tego półsyntetycznego materiału importowanego w dużych ilościach ze Stanów Zjednoczonych.
Co nadchodzi: przyszłość konopi w Czechach
Na koniec, lecz nie mniej ważne, trzeba wspomnieć o sytuacji rekreacyjnych konopi. Czeski krajowy koordynator ds. polityki narkotykowej, Jindrich Voboril, przewodzi wysiłkom na rzecz opracowania nowego prawa, które faktycznie zakończy prohibicję konopi w Czechach. Jest wiele kwestii do omówienia, ale jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem (co prawdopodobnie się nie stanie), w 2024 roku powinien istnieć regulowany rynek, z dozwoloną również uprawą domową, a także z klubami społecznymi konopi. Koordynator ma wsparcie rządu i samego premiera, ale pozostanie to długą i trudną bitwą, ponieważ siły porządkowe oraz grupy nacisku z sektora farmaceutycznego i lobby alkoholowego postrzegają ten wysiłek jako poważne zagrożenie dla swojego dobrobytu i użyją wszelkich dostępnych środków, by zapobiec tej zmianie, która mogłaby mieć – zwłaszcza w połączeniu z wysiłkami Niemiec – kolosalny wpływ na kruszenie się prohibicji konopi na całym starym kontynencie i na całym świecie.
Uwaga redakcji: Artykuł zaadaptowany z oryginału przez Cannactiva.
