Legale status van cannabis en CBD in het Verenigd Koninkrijk
Als het gaat om de cannabiswetgeving en de regels rond CBD in het Verenigd Koninkrijk, is het voor mensen buiten Groot-Brittannië behoorlijk ingewikkeld en verwarrend.
Daarom gingen we in maart 2023 om tafel met Katya Kowalski, een Engelse expert in cannabisbeleid die bij Volteface werkt, om bijgepraat te worden over de laatste ontwikkelingen en uitleg te krijgen over de huidige regels.
Expertinterview: de politieke situatie rond cannabis in het Verenigd Koninkrijk, met Katya Kowalski
Is CBD legaal in het Verenigd Koninkrijk en zo ja, in welke vormen en onder welke wetten? Wat is de wettelijke THC-grens voor CBD-wiet en CBD-producten?
CBD of cannabidiol is volledig legaal in het Verenigd Koninkrijk. Je mag het er volgens de wet kopen, verkopen en gebruiken, zolang deze producten, als het gaat om producten voor oraal gebruik, maximaal 1 mg THC per verpakking bevatten en gemaakt zijn van industriële hennep die is goedgekeurd volgens de Britse drugswet (Misuse of Drugs Act).
CBD wordt in heel veel verschillende vormen verkocht en is vooral te vinden in gezondheids- en wellnesswinkels zoals Holland & Barrett, Superdrug en Boots. Je vindt CBD in bijna alle vormen, waaronder CBD-olie, tabletten, tincturen en CBD-cosmetica. Maar voorlopig is de verkoop van CBD-wiet in het Verenigd Koninkrijk niet legaal.
Hoe zit het met de status van cannabidiol op de lijst van novel foods, oftewel nieuwe voedingsmiddelen?
In het Verenigd Koninkrijk zijn CBD-producten ingedeeld als nieuwe voedingsmiddelen sinds januari 2019. Dit betekent dat deze producten toestemming nodig hebben van het Britse voedselagentschap (FSA, Food Standards Agency) voordat ze legaal in het Verenigd Koninkrijk verkocht mogen worden.
Fabrikanten, brancheorganisaties of leveranciers kunnen toelating aanvragen om CBD-producten te verkopen via de aanvraagprocedure voor nieuwe voedingsmiddelen, die de fasen validatie, risicobeoordeling en toelatingsbesluit doorloopt.
De FSA beoordeelt elke aanvraag afzonderlijk. Als een product eenmaal is toegelaten, geldt de toelating alleen voor dat product en voor de specifieke productiemethoden, toepassingen en bewijsbasis ervan. Het doel van dit protocol was een einde te maken aan het gebrek aan regulering op de markt en ervoor te zorgen dat alleen toegelaten producten verkocht konden worden, waardoor het aantal producten met cannabidiol op de markt beperkt is. Tot op heden (oktober 2026) heeft de FSA nog geen enkel CBD-product toegelaten; in de tussentijd worden de producten verkocht die op haar openbare lijst staan van producten waarvan de aanvraag tot toelating nog in behandeling is.
Wordt CBD in het VK zelf geproduceerd?
Hoewel er in het Verenigd Koninkrijk een volledig legale CBD-industrie bestaat, wordt de binnenlandse productie belemmerd door verouderde beperkingen voor de Britse hennepindustrie. Verouderde wetten verbieden Britse henneptelers om CBD te verwerken en te extraheren uit de bladeren en bloemen van de plant. Alleen de zaden en stengels mogen worden gebruikt, waardoor het meest waardevolle deel van het gewas onnodig wordt verspild en de binnenlandse CBD-extractie beperkt blijft, zodat het Verenigd Koninkrijk afhankelijk is van import. Je kunt hier meer over lezen in het Volteface-rapport Pleasant Lands.
Zijn er veel CBD-shops in de grote steden van het Verenigd Koninkrijk?
CBD wordt op grote schaal verkocht en is verkrijgbaar in headshops en speciaalzaken in het hele Verenigd Koninkrijk. Het is vrij moeilijk om in te schatten hoeveel winkels er bijvoorbeeld in Londen zijn. CBD-marktplaatsen zoals Alphagreen hebben overzichten zoals dit, die laten zien waar je een aantal winkels in de hoofdstad vindt.
De producten zijn ook ruim verkrijgbaar bij supermarktketens en natuurvoedingswinkels zoals Boots, Superdrug of Holland & Barrett, die ongetwijfeld nog meer bijdragen aan het normaliseren van het gebruik van de stof. Onderzoek wijst ook uit dat de meeste consumenten hun CBD online kopen.
Heb je een schatting van hoeveel Britten cannabis of CBD-producten gebruiken?
Volgens een recente peiling van de Cannabinoid Industry Association heeft ongeveer 20% van de Britse volwassenen weleens CBD-producten gebruikt. Over het algemeen zou ik zeggen dat CBD-producten goed geaccepteerd zijn in de Britse samenleving en omarmd worden door de grote winkelketens.
Wat is het Britse beleid ten aanzien van “recreatieve” cannabis in het algemeen, dus cannabis die niet alleen CBD maar ook THC bevat?
Recreatief cannabisgebruik is verboden in het Verenigd Koninkrijk. THC is alleen toegestaan in producten voor medisch gebruik die door een arts zijn voorgeschreven. Cannabis is ingedeeld als drug van Klasse B en valt onder Schedule 1; alleen medicinale cannabisproducten vallen onder Schedule 2. Bezit van cannabis zonder recept kan tot 5 jaar gevangenisstraf opleveren.
Hoe wijdverbreid is het gebruik van THC-rijke cannabis?
Cannabis is de meest gebruikte illegale drug in het Verenigd Koninkrijk. Volgens het nationale statistiekbureau heeft ongeveer 16% van de jongvolwassenen (tussen 16 en 24 jaar) deze drug het afgelopen jaar gebruikt, en 7,4% van de volwassenen. Over het algemeen liggen de cijfers echter veel lager dan 30 jaar geleden.
Is medicinale cannabis legaal in het Verenigd Koninkrijk? Hoe ziet dat er op papier uit en hoe in de praktijk?
Medicinale cannabis werd in 2018 gelegaliseerd in het Verenigd Koninkrijk, na spraakmakende gevallen van kinderen met epilepsie. Ondanks die verandering op papier is er in de praktijk niet veel veranderd. Het overgrote deel van de recepten voor medicinale cannabis is particulier uitgeschreven. Binnen het huidige systeem in het Verenigd Koninkrijk zijn er een aantal drempels die het succes beperken en het aantal patiënten dat toegang krijgt tot legale medicatie. 84% van de Britse bevolking weet niet dat medicinale cannabis legaal is, en velen denken dat CBD en medicinale cannabis hetzelfde zijn.
Terwijl er ongeveer 20.000 legale patiënten met een recept zijn, suggereren peilingen dat er in het VK 1,8 miljoen patiënten zijn die illegaal aan zelfmedicatie doen, wat aantoont dat het legale systeem voor de meerderheid van de patiënten niet werkt. Een van de redenen is dat medicinale cannabis alleen verkrijgbaar is in privéklinieken en via het specialistenregister, waardoor het vrij lastig is om een recept te krijgen. Mijn recente onderzoek heeft aangetoond dat er in de medische wereld een groot stigma heerst, waardoor veel artsen zich niet op hun gemak of niet zeker genoeg voelen om cannabis voor te schrijven.
Kan ik in het Verenigd Koninkrijk medicinale cannabis krijgen, bijvoorbeeld voor angst?
Ja, dat kan! Er zijn ongeveer 20 gespecialiseerde klinieken in het Verenigd Koninkrijk, naast particuliere medisch specialisten die zelfstandig voorschrijven via hulpmiddelen zoals de Cannabis Directory of tools zoals Script Assist.
De lijst met aandoeningen waarvoor cannabis kan worden voorgeschreven is vrij uitgebreid, hoewel de kans op een recept afhangt van de mate van bewijs en de bereidheid van de arts. Hier vind je een lijst met aandoeningen waarvoor cannabis kan worden voorgeschreven in het Verenigd Koninkrijk, waaronder angst.
Zijn er trends waar we rekening mee moeten houden? Gaat het Verenigd Koninkrijk cannabis legaliseren en reguleren, of moeten we een beweging in een andere richting verwachten?
Ik zou niet zeggen dat we een beweging in de tegenovergestelde richting moeten verwachten, met meer repressie, maar het huidige politieke klimaat in het Verenigd Koninkrijk is niet gunstig voor hervormingen. De publieke steun voor legalisering blijft groeien. Toch heeft de chaotische Britse politiek van de afgelopen jaren het ongelooflijk moeilijk gemaakt om deze kwestie op een positieve manier aan te pakken.
De Conservatieven (en Labour) houden nog altijd vast aan hun harde retoriek tegen drugs en criminaliteit, ondanks het progressieve beleid dat eraan komt voor de behandeling van drugsproblemen, waardoor er langzaamaan een aanpak ontstaat die gezondheid centraal stelt. Maar er is nog veel werk te doen voordat de overheid een progressieve houding aanneemt tegenover recreatief cannabisgebruik. Volteface maakte onlangs een video waarin dit onderwerp uitgebreid wordt besproken.
Over Katya Kowalski
Katya Kowalski is een expert in drugsbeleid met ruime ervaring in onderzoek, beleid en externe contacten. Ze is hoofd Operations bij Volteface, de belangrijkste denktank op het gebied van drugsbeleid in het Verenigd Koninkrijk. Met een achtergrond in psychologie is ze erg geïnteresseerd in de complexe relatie tussen drugsgebruik en geestelijke gezondheid.
Katya's recente werk is gericht op het begrijpen van de drempels in het Britse systeem voor medicinale cannabis. Haar laatste Volteface-rapport, “Known Unknowns”, onderzoekt de klinische beperkingen rond het voorschrijven.
Ze heeft ook bewijsmateriaal ingediend bij het Britse ministerie van Binnenlandse Zaken (Home Office) over hoe bestaande patiënten het best naar de legale markt kunnen worden geleid.
Over Volteface
Volteface is een in Londen gevestigde belangenbehartigings- en communicatieorganisatie die de schade die drugs toebrengen aan mensen en de samenleving wil beperken door te pleiten voor op bewijs gebaseerde beleidshervormingen. Wij zijn een van de meest gevestigde contentplatforms over drugsbeleid in Europa, met een wereldwijd bereik.
* Interview door Cannactiva bewerkt op basis van het oorspronkelijke artikel.
